Δευτέρα, 26 Νοεμβρίου 2012

Φωτορύπανση

Από την εξαιρετική ιστοσελίδα darksky.gr :

Tο πρόβλημα της φωτορύπανσης
Με τον όρο φωτορύπανση περιγράφουμε το φαινόμενο του υπερβολικού και λανθασμένου φωτισμού των αστικών περιοχών και τις συνέπειές του. Τα άφθονα φώτα των πόλεων ανακλώνται και διαχέονται στην ατμόσφαιρα με αποτέλεσμα το γνωστό σε όλους φωτισμένο ουρανό των αστικών περιοχών. Η φωτορύπανση είναι ένα φαινόμενο με επιπτώσεις σε διάφορους τομείς της ζωής του ανθρώπου αλλά και με επιπτώσεις στο περιβάλλον. Συνήθως, σε πρώτη επαφή με το πρόβλημα έρχεται κανείς από τη διαπίστωση ότι ο έναστρος ουρανός έχει πια εξαφανιστεί από τις περισσότερες αστικές περιοχές, χαμένος σε ένα περιβάλλον άφθονου τεχνητού φωτισμού. Η αποκοπή του σύγχρονου ανθρώπου των πόλεων από τον έναστρο ουρανό, που τόσο τον ενέπνευσε για τέχνη και επιστήμες στην πορεία των αιώνων, είναι μόνο η μία πλευρά του ζητήματος. Η φωτορύπανση έχει επιπτώσεις και στον άνθρωπο, στο περιβάλλον, στην πανίδα και στη χλωρίδα, αλλά και σημαντική οικονομική σημασία καθώς είναι δείγμα σπατάλης πολύτιμων ενεργειακών πόρων.



Η φωτορύπανση, λοιπόν, είναι ένα πολυδιάστατο σύγχρονο πρόβλημα και μόνο έτσι μπορεί να αντιμετωπιστεί αποτελεσματικά καθώς αγγίζει διάφορους τομείς της ζωής στη Γη. Θα προσεγγίσουμε το ζήτημα από όλες τις πλευρές, την αποκοπή από τον έναστρο ουρανό και τις επιπτώσεις στην αστρονομία, τις επιπτώσεις στο περιβάλλον, την οικονομία αλλά και στη ζωή στις πόλεις. 

Διαβάστε περισσότερα στην ιστοσελίδα 




Άρθρο για την φωτορύπανση από το περιοδικό "Περισκόπιο της Επιστήμης" εδώ.

Παρασκευή, 23 Νοεμβρίου 2012

Χρυσάνθεμο (Chrysanthemum morifolium)



Ένα από τα πιο δημοφιλή ανθοκομικά φυτά του φθινοπώρου είναι το χρυσάνθεμο. Θεωρείται ως το λουλούδι του Νοεμβρίου, ωστόσο στην Ελλάδα το συναντάμε και με το όνομα Αγιοδημητριάτικο αλλά και Οκτωβρίνι μιας και βρίσκεται σε πλήρη άνθηση τις ημέρες της γιορτής του Αγ.Δημητρίου τον μήνα Οκτώβριο. Την ονομασία του την πήρε γύρω στο 1753 από τον γνωστό βοτανολόγο Λιναίο, ο οποίος την εμπνεύστηκε από τις ελληνικές λέξεις χρυσός (το αρχικό χρώμα των λουλουδιών) και άνθος που σημαίνει λουλούδι. Στην Ελλάδα είναι γνωστό και ως Παρθενούλι ή Παρθένιο, ονομασία την οποία συναντάμε σε αναφορές του Διοσκουρίδη.
Πρόκειται για πολυετές φυτό ζωηρής βλάστησης το οποίο κατάγεται από την Κίνα ή, κατ' άλλους, από την Ιαπωνία· πρώτοι οι Ολλανδοί το έφεραν στην Ευρώπη τον 17ο αιώνα όπου και καλλιεργείται έως τις ημέρες μας. Ανήκει στην οικογένεια των Asteraceae, το άνθος του είναι σύνθετο και υπάρχει σε μεγάλη ποικιλία χρωμάτων, ενώ το πυκνό φύλλωμα τους είναι σκουροπράσινο με χαρακτηριστικά λογχοειδή και πριονωτά φύλλα. Το χρυσάνθεμο πολλαπλασιάζεται με σπόρο και με μοσχεύματα. Το ύψος του ξεκινά περί τα 20 εκατοστά αλλά ξεπερνά το 1,5 μέτρο ανάλογα με την ποικιλία και την ποιότητα του εδάφους• προτιμά έδαφος αφράτο, πλούσιο σε οργανική ουσία και με καλή στράγγιση, ενώ για την σωστή ανάπτυξη του θα πρέπει να υπάρχει άπλετο ηλιακό φως κατά την διάρκεια της ημέρας.



ΧΡΗΣΙΜΟΤΗΤΑ

Τo χρυσάνθεμo είναι φυτό με μεγάλη καλλωπιστική αξία, είναι κατάλληλο για εσωτερικούς και εξωτερικούς χώρους και έχει μεγάλη χρήση στην ανθοδετική τέχνη. Εκτός από την χρήση τους στην κηποτεχνία τα χρυσάνθεμα χρησιμοποιούνται σε χώρες της Ασίας για την παρασκευή γλυκών και ποτών. Μάλιστα, στην Κίνα το ποτό αυτό είναι γνωστό ως "το τσάι των χρυσάνθεμων", το οποίο έχει ποικίλες ιατρικές χρήσεις, συμπεριλαμβανομένης της αντιμετωπίσεως της γρίπης. Επίσης, από ένα είδος χρυσάνθεμου (cinerariifolium) παίρνουμε το πύρεθρο, μια φυσική εντομοκτόνο ουσία με μεγάλη αξία.

Στην σύγχρονη βοτανοθεραπεία, το χρυσάνθεμο χρησιμοποιείται κυρίως για την αντιμετώπιση της υπέρτασης και πλήθος άλλων καταστάσεων όπως χρόνιοι πονοκέφαλοι και ζαλάδες, χρόνιος πόνος στα μάτια, ενοχλητική βουή των αυτιών κ.α.

Το χρυσάνθεμο μπορεί να γίνει αφέψημα αν το αφήσετε σε βραστό νερό για περίπου 10 λεπτά (υπολογίστε πως θα χρειαστείτε περίπου 1 κουταλάκι του γλυκού αποξηραμένου βοτάνου για 1 κούπα ροφήματος) • τo ρόφημα χρησιμοποιείται στην αποτοξίνωση του οργανισμού ενώ παράλληλα συμβάλει στην αντιμετώπιση του πυρετού και βοηθάει στη ενίσχυση του οργανισμού κατά των λοιμώξεων, καθώς φέρεται να έχει αντιβιοτικές ιδιότητες. 




ΣΥΜΒΟΛΙΣΜΟΙ ΚΑΙ ΜΥΘΟΙ

Στο πέρασμα των χρόνων έχουν ακουστεί πλήθος ιστοριών, μύθων και συμβολισμών που αφορούν στο χρυσάνθεμο.

Στην Κίνα η ιστορία του χρυσάνθεμου είναι συνυφασμένη με την Κινέζικη κουλτούρα και την συναντάμε τόσο σε αρχαίες γραφές όσο και σε τέχνες όπως την αγγειοπλαστική όπου υπάρχουν δείγματα του λουλουδιού όπως το ξέρουμε σήμερα. Το αρχαίο κινεζικό όνομα του είναι «Chu.» Η κινεζική πόλη chu-Hsien, που σημαίνει «πόλη χρυσάνθεμων» ονομάστηκε έτσι προς τιμήν του. Επιπλέον, υπάρχει μια θεωρία η οποία υποστηρίζει πως εάν θέλει κάποιος να είναι ευτυχής στην διάρκεια της ζωής του τότε αρκεί να φυτέψει πολλά χρυσάνθεμα στον κήπο του. Τέλος, στην επαρχία της Κίνας χρησιμοποιούν το φυτό ως καθαριστή της ατμόσφαιρας, ενώ του προσδίδουν τον συμβολισμό του φθινοπώρου και της ανάπαυσης.

Στην Ιαπωνία κατέχει εξίσου σημαντική θέση δεδομένου ότι ο Αυτοκράτορας υιοθέτησε το λουλούδι ως επίσημη σφραγίδα του κράτους. Η Αυτοκρατορική Σφραγίδα της Ιαπωνίας η οποία καλείται Kikka Monsyo και σημαίνει «Αυτοκρατορική Σφραγίδα του Χρυσανθέμου» έχει φόντο ένα κίτρινο ή πορτοκαλί χρυσάνθεμο με μαύρες ή κόκκινες γραμμές προς τα έξω. Ο δίσκος στο κέντρο περιβάλλεται από μία σειρά 16 πετάλων τα οποία εναλλάσσονται κατά το ήμισυ σε σύγκριση με την μπροστινή σειρά και είναι ορατά στις άκρες του άνθους. Άλλα μέλη της αυτοκρατορικής οικογένειας χρησιμοποιούν ένα έμβλημα με 14 απλά πέταλα, ενώ ένα με 16 μονά πέταλα χρησιμοποιείται από την Βουλή. Επιπλέον, η αυτοκρατορική διαταγή του χρυσάνθεμου είναι η υψηλότερη διαταγή της ιπποσύνης.
Επίσης, θεωρείται ως σύμβολο της αισιοδοξίας και της χαράς, για αυτό τον λόγο κάθε χρόνο τελείται ένα μεγάλο φεστιβάλ το οποίο καλείται η «Γιορτή της Ευτυχίας».

Ο μύθος του χρυσάνθεμου

Ένας ιαπωνικός μύθος περιγράφει την προσπάθεια μια όμορφης κοπέλας να σώσει την ζωή του καλού της από έναν πελώριο δράκο που τον είχε φυλακίσει. Λέει λοιπόν :

Κάποτε ζούσε στην μακρινή Ιαπωνία μια όμορφη κοπέλα η οποία ήταν αρραβωνιασμένη μ’ ένα αρχοντόπουλο. Κοντά στην πόλη τους, στα γειτονικά βουνά, έμενε σε μια σπηλιά ένας δράκος που μιλούσε σαν άνθρωπος αλλά δεν πείραζε κανέναν εκτός εάν κάποιος τον ενοχλούσε. Μια μέρα, η κοπέλα, έχασε τον καλό της και άρχισε να τον ψάχνει παντού. Μετά από αρκετές ημέρες κάποιος της είπε ότι το παλικάρι είχε φυλακιστεί από τον μεγάλο δράκο. Την συμβούλεψε μάλιστα να μην πάει να τον αναζητήσει γιατί θα έβαζε σε κίνδυνο την ζωή της. Μα η κόρη αγαπούσε τόσο πολύ τον αρραβωνιαστικό της που δε δίστασε ούτε στιγμή και αποφάσισε να πάει στα βουνά και να τον συναντήσει.Όταν έφθασε στα βουνά και πλησίασε τους μεγάλους βράχους είδε τον φοβερό δράκο να βγαίνει από τη σπηλιά του. 
-Τι ζητάς εδώ; την ρώτησε ο δράκος. Δεν με φοβάσαι; 
-Δε σε φοβάμαι γιατί μου έχουν πει πως είσαι καλός και δίκαιος, του απάντησε η κοπέλα με θάρρος. Γιατί όμως αιχμαλώτισες τον αρραβωνιαστικό μου χωρίς να σου φταίξει σε τίποτα; 
-Είμαι καλός με τους καλούς και κακός με τους κακούς, της απάντησε ο δράκος. Ο αρραβωνιαστικός σου μίλησε άσχημα για μένα και γι’ αυτό τον αιχμαλώτισα και θα τον κρατήσω για όλη του την ζωή κοντά μου να με υπηρετεί σαν σκλάβος. 
Η κοπέλα τότε τον παρακάλεσε να τους λυπηθεί και ν’ αφήσει το παλικάρι. Μετά από σκέψη ο δράκος της πρότεινε πως εάν του έφερνε ένα χρυσάνθεμο με εκατό πέταλα θα τον ελευθέρωνε και θα γύριζε κοντά της. Η κοπέλα βάλθηκε να ψάχνει παντού παρά τις συμβουλές όλων ότι δεν θα έβρισκε ποτέ αυτό που ζήτησε ο δράκος. Πάνω στην απελπισία της όμως σκέφτηκε κάτι έξυπνο. Έκοψε από τον κήπο της ένα χρυσάνθεμο και με μεγάλη υπομονή άρχισε να χαράζει τα πλατιά του πέταλα με μια φουρκέτα των μαλλιών της. Έτσι, με μεγάλη υπομονή κατάφερε να χαράξει τα πέταλα του σε εκατό λεπτά κομμάτια. 
Κι όταν το κατόρθωσε αυτό, ξεκίνησε για την σπηλιά του δράκου. 
-Σου έφερα το χρυσάνθεμο με τα εκατό πέταλα, του είπε. 
Ο δράκος πήρε περίεργος το χρυσάνθεμο, μέτρησε τα πέταλά του και πράγματι τα βρήκε εκατό. Τότε, άφησε ελεύθερο το παλικάρι, όπως είχε υποσχεθεί. Το αγαπημένο ζευγάρι γύρισε ευτυχισμένο στην πόλη και από τότε λένε ότι τα χρυσάνθεμα δεν ξαναβγήκαν με τριάντα πέταλα αλλά πήραν την μορφή που κατάφερε να φτιάξει η όμορφη και πιστή κοπέλα.
 



Σε μερικές χώρες της Ευρώπης τα χρυσάνθεμα συμβολίζουν τον θάνατο και χρησιμοποιούνται κυρίως για τον στολισμό των τάφων. Χαρακτηριστική είναι και η χρήση του στην Ευρωπαϊκή λογοτεχνία όπου οι περιγραφές των χρυσανθέμων συμβολίζουν τα περασμένα μεγαλεία και την παρακμή, ενίοτε δε, τον θάνατο κάποιου ήρωα του βιβλίου.


   Ωστόσο μια διαφορετική εκδοχή συναντάμε στον γερμανικό μύθο που ακολουθεί : 

Σύμφωνα με τον μύθο, την παραμονή των Χριστουγέννων στον Μέλανα Δρυμό της Γερμανίας, μια αγροτική οικογένεια καθόταν γύρω από το τραπέζι τρώγοντας ένα πενιχρό γεύμα όταν άκουσαν έναν ήχο που ομοίαζε με θρήνο. Όταν άνοιξαν την πόρτα βρήκαν ένα ζητιάνο κατάκοπο και παγωμένο από το δριμύ ψύχος της νύχτας. Τον τύλιξαν σε κουβέρτες και μοιράστηκαν την τροφή τους. Αμέσως, οι κουβέρτες έπεσαν αποκαλύπτοντας έναν λαμπρό άνθρωπο με λευκό μανδύα ο οποίος τους ευχαρίστησε θερμά για το καλό που του έκαναν. Το επόμενο πρωί, έξω από την πόρτα του σπιτιού τους, υπήρχαν δύο λευκά χρυσάνθεμα τα οποία συμβόλιζαν την θαλπωρή και τα πλούσια αισθήματα. 
Σήμερα, πολλοί Γερμανοί φέρνουν λευκά χρυσάνθεμα στα σπίτια τους την παραμονή των Χριστουγέννων, πιστεύοντας ότι με αυτόν τον τρόπο θα έχουν ευημερία και καλοτυχία.




Το χρυσάνθεμο στην τέχνη

Ζωγραφική



Edgar Degas – Madame Valpincon with chrysanthemums



George Demont Otis - Chrysanthemums


Γ.Ιακωβίδης - Χρυσάνθεμα



Alfred Glendening – A lady and her maid picking chrysanthemums




James Tissot - Chrysanthemums

 



Δευτέρα, 19 Νοεμβρίου 2012

Νοέμβριος



Προάγγελος του χειμώνα που ακολουθεί αποτελεί ο Νοέμβριος, ο οποίος είναι ο ενδέκατος μήνας του έτους σύμφωνα με το Γρηγοριανό και Ιουλιανό ημερολόγιο. Η ονομασία του προέρχεται από την λατινική λέξη novem, η οποία σημαίνει εννέα και ουσιαστικά δηλώνει την θέση που κατείχε στο δεκάμηνο ρωμαϊκό ημερολόγιο. Πρόκειται για τον τρίτο και τελευταίο μήνα του φθινοπώρου, ο οποίος αποτελείται από 30 ημέρες.

Το ουράνιο σημάδι που κυριαρχεί τον Νοέμβριο και οργανώνει τις εργασίες των ελλήνων αγροτών και κτηνοτρόφων, είναι ο αστερισμός της Πλειάδος, που δεν είναι άλλος από την γνωστή μας Πούλια. Η δύση της Πούλιας, στα μέσα του μηνός, λίγο πριν την ανατολή του ηλίου, σηματοδοτεί την αρχή του χειμώνα •μάλιστα σχετικές αναφορές συναντάμε στα έργα του Ομήρου, του Ησίοδου αλλά και του Πτολεμαίου.

Όπως μας μαρτυρά η παράδοση:
 «Στις δεκαφτά ή στις δεκοχτώ πέφτει η Πούλια στο γιαλό, και πίσω παραγγέλνει:
μηδέ στανίτσα στα βουνά, μήτε γιωργός στους κάμπους»

Στους ανατολικούς λαούς οι Πλειάδες συνδέθηκαν με την αστρολατρεία, έτσι οι Πέρσες γιόρταζαν κατά το μεσονύκτιο της 17ης Νοεμβρίου την μεσουράνησή τους. Τότε ο βασιλέας των Περσών δεν αρνιόταν καμία χάρη στους υπηκόους του.



Στο αττικό ημερολόγιο κατείχε την πέμπτη θέση και ονομαζόταν, κατά το ήμισυ του, Μαιμακτηριών • ο μήνας ήταν αφιερωμένος στον Μαίμακτο Δία, προσωνύμιο του θεού των ανέμων και των καταιγίδων το οποίο σημαίνει θυελλώδης. Κύριες εορτές οι οποίες τελούνταν κατά την διάρκεια του ήταν τα Μαιμακτήρια και τα Πομπαία.

Τα Μαιμακτήρια ήταν εορτή η οποία τελούταν στην αρχαία Αθήνα το τελευταίο δεκαήμερο του μηνός και περιελάμβανε δεήσεις προς τον Δία με σκοπό να κατευνάσουν την χειμωνιάτικη κακοκαιρία και να έχουν πιο ήπιο χειμώνα. Γι αυτό τον λόγο οι Αθηναίοι, φέροντες πέπλο χόρευαν στο θέατρο της πόλεώς μεταμφιεσμένοι σε Βάκχες, Νύμφες, και Ώρες και πανηγύριζαν την έλευση της εποχής.

Καθάρσια εορτή προς τιμήν του Μειλιχίου Διός αποτελούσαν τα Πομπαία κατά την διάρκεια των οποίων θυσίαζαν ένα μαύρο κριάρι και εν συνεχεία γινόταν περιφορά του δέρματος του το οποίο θεωρείτο μέσο καθαρμού και εξαγνισμού, ενώ μετά το τέλος της γιορτής πετιόταν μακριά. Παράλληλα περιέφεραν και το Κηρυκείο, με σκοπό την εκδίωξη των κακοποιών στοιχείων της φύσης τα οποία εμπόδιζαν την καλή σοδειά. 
Σε άλλες ελληνικές πόλεις η εορτή ονομαζόταν Ερμαία, λόγω της περιφοράς του Κηρυκείου του θεού Ερμή το οποίο αποτελούσε το κύριο έμβλημα του.



ΕΘΙΜΑ ΚΑΙ ΠΑΡΑΔΟΣΕΙΣ


Στην περιοχή της Ορεινής Τριφυλίας οι αγρότες περίμεναν τον Νοέμβριο με ανυπομονησία διότι είναι ο κατ εξοχήν μήνας του μαζέματος των ελιών, οι οποίες ανέκαθεν αποτελούσαν βασική τροφή της αγροτικής οικογένειας, τις οποίες έπειτα αποθήκευαν στις «τζάρες» ή στις «λαδούσες» για τις ανάγκες του σπιτιού.



Στην Αγιάσο της Λέσβου, στο τέλος της συγκομιδής, γινόταν ολόκληρη γιορτή. Ένας από τους ραβδιστές έμπηγε ανάποδα το ραβδί του στην γη και του έβαζε φωτιά, πιστεύοντας πως όταν λυγίσει το μακρύ ραβδί, θα λυγίσουν και οι ελιές την νέα χρονιά από το βάρος των καρπών. 

Σε άλλα μέρη της πατρίδος μας σαν τελειώσει η περίοδος συγκομιδής της, οι γυναίκες και οι άνδρες που παίρνουν μέρος στην γιορτή της ελιάς, αφού στύψουν τις μαυρολιές αλείφουν τα πρόσωπά τους με το μαυροζούμι και χορεύουν γύρω από μεγάλες φωτιές. Οι γυναίκες χορεύοντας γύρω από την φωτιά, πετούν τα καλάθια τους και δίνουν στους νοικοκυραίους ευχές για μια καλύτερη νέα σοδειά ενώ στις ανύπαντρες εύχονται να καλοπαντρευτούν. 

Άλλα έθιμα του τόπου μας σχετίζονται με διάφορες γιορτές οι οποίες γιορτάζονται κατά την διάρκεια του μήνα. 
Στις αρχές του μηνός (8/11) στον Αίνο της Θράκης , δεν άφηναν τα παπούτσια τους έξω από το σπίτι, όπως συνηθιζόταν αλλά τα έπαιρναν μέσα, από τον φόβο προς το πρόσωπο του αρχάγγελου Μιχαήλ, «ίνα μη ιδών αυτά ο αρχιστράτηγος Μιχαήλ, ενθυμηθεί αυτούς και αναλάβει εκ της ζωής».

Στις 11 Νοεμβρίου, ημέρα εορτασμού του Αγ. Μηνά, οι τσοπάνηδες τον επικαλούνται για να βρουν ζώα που έχουν χάσει, ενώ οι γυναίκες δεν ανοίγουν ψαλίδι, με την σκέψη «να' ναι το στόμα του λύκου κλειστό». Έτσι πίστευαν ότι ο λύκος δε θα έκανε κακό στο κοπάδι τους. Επίσης, στο σπίτι των τσοπάνηδων έκαναν ένα σπάγκο από μαλλί προβάτου και το έδεναν τρεις φορές με σκοπό να «ράψουν» τα κακά στόματα του χωριού. 

Την τελευταία ημέρα του μηνός οι γυναίκες από το Βόιο Κοζάνης έκαναν τηγανίτες (λαγγίτες), «για να μην τρυπήσει το τηγάνι» κατά πως όριζε το έθιμο. Απ' αυτές έτρωγαν όλοι και έδιναν και στα ζωντανά τους για το καλό.

Τέλος, ο Νοέμβριος είναι ο αγαπημένος μήνας των εγκύων. Οι γυναίκες προτιμούν να γεννούν κατά την διάρκεια αυτού του μήνα διότι σύμφωνα με μια αρχαία παράδοση, το έμβρυο που γεννιέται είναι πάντα υγιές.



ΔΗΜΩΔΕΙΣ ΠΑΡΟΙΜΙΕΣ ΚΑΙ ΠΡΟΣΩΝΥΜΙΑ


Για τις λαϊκές ονομασίες και τα προσωνύμια του μήνα τον κύριο λόγο έχουν οι καιρικές συνθήκες και οι γεωργικές εργασίες οι οποίες πραγματοποιούνται κατά την διάρκεια του.
Έτσι, σε πολλά μέρη της Ελλάδος τον συναντάμε ως «Μεσοσπορίτη» ή «Μεσοσποριά», διότι το μήνα αυτό οι αγρότες βρίσκονται στο μέσο της σποράς των δημητριακών και των οσπρίων. Μάλιστα λένε πως τα σπαρτά που σπέρνονται μέχρι τις 21 Νοεμβρίου φυτρώνουν γρηγορότερα.
Μια άλλη ονομασία που του αποδίδεται είναι «Νιαστής», επειδή γίνονται τα τελευταία οργώματα (νεάσματα).

Στα ορεινά μέρη της πατρίδος μας τον ονομάζουν «Ξυλευτή» διότι αυτόν τον μήνα οι αγρότες κόβουν ξύλα και τα αποθηκεύουν για να ζεσταίνονται κατά την διάρκεια του χειμώνα.

Εξαιτίας των ευμετάβλητων καιρικών συνθηκών πήρε το όνομα «Ανακατεμένος», ενώ καλείται «Σκιγιάτης» και «Χαμένος», επειδή οι μέρες του είναι πολύ μικρές και οι νύχτες του μεγάλες. 

Στις 3 Νοεμβρίου, τ’ Αϊ Γεωργίου του Μεθυστή, ανοίγουν τα κρασιά. Σχηματίζεται μια εύθυμη παρέα ανδρών που γυρνούν από σπίτι σε σπίτι, ανοίγουν τα βαρέλια και δοκιμάζουν τα κρασιά. Συνέπεια αυτού είναι να μεθύσουν. Γι αυτό σε αρκετά μέρη της Ελλάδος τον συναντάμε ως «Μεθυστή» αλλά και «Κρασομηνά». Επίσης, ονομάζεται: «Αι-Στράτηγος» και «Αι-Ταξιάρχης» ή «Αρχαγγελιάτης» απ' την γιορτή των Ταξιαρχών καθώς και «Αντριάς» ή «Αγι-Αντριάς» απ' την γιορτή του Αγίου Ανδρέα στο τέλος του μηνός. 

Τέλος, οι Πόντιοι τον αποκαλούν «Αεργίτες» λόγω του τέλους των γεωργικών ασχολιών και της αρχής των αργιών. 
«Αεργίτες έν’ ζεγκίντν' φέρ’ κρύα νερά και πίντς.»


Στην Ελληνική ύπαιθρο συναντάμε τις παρακάτω δημώδεις παροιμίες : 


«Τον Οκτώβρη τα κουδούνια , τον Νοέμβρη παραμύθια».

«Τον Νοέμβρη και Δεκέμβρη φύτευε καταβολάδες». 

«Άι- Μηνάς εμήνυσε του πάππου του χειμώνα»: 

«Έρχομαι ή δεν έρχομαι και τ' Άι- Φιλίππου αυτού είμαι».

«Αν τ' Άη Φιλίππου λείπω, τ' Άγια, των Αγιών δε λείπω».

«Οποίος σπείρει τον Νοέμβρη ούτε σπόρο δεν Θα πάρει». 

«Της ελιάς το φύλλο κι αν χαθεί, πάλι θε να ξαναβρεθεί». 

«Όταν έρθει ο Νοέμβρης σιγομπαίνει ο χειμώνας». 

«Ο Νοέμβρης έκλεισε, τα ζευγάρια είναι στο στάβλο κι ούτε ζευγάς στους κάμπους». 

«Ο άη- Μηνάς εμήνυσε, πούλια μη ξημερώσει». 

«Αγιά- Βαρβάρα μίλησε κι ο Σάββας αποκρίθη:
μάζεψε ξύλα κι άχυρα και σύρτε και στο μύλο,
γιατί ο Αι Νικόλας έρχεται στα χιόνια φορτωμένος». 

«Ο Νοέμβρης σαν θα έλθει τα γομάρια μέσα κλείνει». 

«Του Σαρανταμέρου η μέρα «καλημέρα» - «καλησπέρα». 

«Νοέμβρη οργώματα κι ελιές, δεν απολείπουν οι δουλειές». 

«Η Πούλια βασιλεύοντας, το μήνυμά της στέλνει. Ούτε τσοπάνος στα βουνά ούτε ζευγάς στους κάμπους».




Ο Νοέμβριος στην τέχνη


Ζωγραφική 


John Atkinson Grimshow - Nonember afternoon



November - Carl Larsson


November - Birge Harisson

November - Antonio F. Branco




Μουσική 

Tchaikovsky - The Seasons, Op. 37a: Troika Drive (November)